Әйелдің білінер-білінбес, жұп-жұмсақ бүкіл болмыс-бітімі дірілдей, қорықпастан бауырына тығылды — жат түннің қара суығындағы жат жан. Кенет ол өзінің жүрегінің атқақтай соққанын естіді. Ол үдей түсіп, барған сайын күштірек соға бастады. Бұл оның бойындағы тулай жөнелген қан ғана емес еді, бұл мың мәрте лағынет айтқан және жарылқаған, қаншама рет жоғалды деп есептеп, ғайыптан қайта тапқан өмірдің өзінің оянуы еді. Бір сағат бұрын ғана шетшегі жоқ шөл дала, өкініші кетпейтін өткен күн еді, енді, міне, өзі де сенімін әбден жоғалтқан сәтті емексітіп, тасқын судай құйылды: ол тағы да теңіз суының шетінде тұрған адамға айналды, оның көбігі арасынан жалт-жұлт еткен, көркемдігі көз қарықтырар, ақылға сыймайтын әлдене бойына сан сауал мен жауапты жасырып, жарға соққан толқынның тоқтаусыз гуіліндей қос шекесінде жаңғырыға бой көтеріп келе жатты…
Салтанат қақпасы
·
Эрих Мария Ремарк
