Kitobdan iqtiboslar Періштелер жоқ жердеmuallif Қанағат Әбілқайыр
«Қазіргілер білімсіз. Кітап оқымайды. Шешендік сөздерді, мақал-мәтелді білмейді» деп осы жұрт бекер шулап жүр. Ал маған ешкімнің ештеңе білмейтіні жақсы болды. Кез келген жерде аузым көпіріп, көсіле сөйлеймін. «Тәйт, қате айтып отырсың!» дейтін пенде жоқ.
2 kishiga yoqdi
— Апа, осы Бәйтерек ағам неге келмей кетті?
— Бәрін бүлдіріп отырған ана Азиада! Келін жақсы болса, бала да, немере де осында жүрмей ме? Басын айналдырып алған ба, екі күннің бірінде соның ауылында дейді. Бізге қарай баспайды ғой, жүгермек.
— Сол жеңгемнің аты қызық, иә! Азиада дегені несі екен?
— Ой, қарағым. Ол бір ұзақ әңгіме! Баяғыда біздің елде спорттан жарыс өтіп, сол Азиада болған. Сол жылы туған біраз балаға Азиада деп ат қойды соның құрметіне. Ана Саммит шал да елде алғаш саммит өткенде туыпты.
— Ал сіздің атыңызды кім қойды?
— Кім қоюшы еді, әке-шешем де! Ел енді есін жиып жатқанда құлағымызға Жанель, Амелья, Сабина, Альбина деген есімдер тосын әрі жақсы естіліп тұрды да, аты өзгерсе заты да өзгеретіндей топырлатып қоя бердік қой. Енді, міне, отырысымыз мынау! Эльенора әже болып!
— Күлкілі, иә! Сонда мен кейін Тэмберлейнк ата болам ба?
— Енді амалың қайсы? Бала күнінде қартаймайтындай көрдік те, қойдық қой…
«Балам, басымызға күніне бір соғасың, оған да разымыз!» Байқыбай тіпті мәз. «Балам, ендігі әңгіме басқа! Бізге көк тіреген күмбез емес, ары-бері өткенде бет сипағаның, жұмасына бір құран бағыштағаның қымбат!» Байқыбай түсінбей қалды. «Өзің оқи алмасаң да, мешітке бас сұқсаң, жоқтаусыз қалмас едік қой!» Байқыбай сасайын деді. «Қазір бай-бағланды қойып, қарапайым жұрт та таласа-тармаса үйдей күмбез тұрғызуға көшті. Ол өліге керек пе? Өлінің басы қарайып, артынан құран оқылса болды!»
— Осы біздің несие қашан бітетін еді? — дедім. Сөйтсем:
— Үстіміздегі жылдың аяғында, — дейді. «Дұрыс түсінбей қалдым ба?» деп қайта сұрадым.
— Үс-ті-міз-де-гі!
— Сонда ол қай жыл?
— Биыл! Биыл бітеді. Не болған саған?
Күйіп кеттім.
— Оны үстімізге шығармай-ақ, биыл деп айтсаң болмай ма? Сонда өткен жылды не дейсіңдер? Ол да үстімізде ме, әлде астымызда қалды ма?
Шындық керек қой, шырағым-ау.
— Оны кім тексеріп жатыр дейсіз.
Е, жаңа есіме түсті ғой. Осы уақытқа дейін неше ән жаздыңыз және неге жаздыңыз?
— Алты, жеті әнім бар. Алдағы күнде…
— Алдағы күнді қоя тұрыңыз. Сосын алты, жетіңіз не сіздің? Республикалық газетке шыққалы отырсыз, күллі елге насихатталудың мүмкіндігі туып тұр. Ал сіз?.. Мұныңыз тым аз ғой. Кішкене ойлансаңызшы, қоссаңызшы. Ең болмаса он алты, он жеті деңіз. Келістік пе?
— Келіскенде енді… Көпшілікке өтірік айтып, газет деген киелі…
— Ой, қойыңызшы. Өмір бойы өтірік айтпай келе жатқандай. Отырыңыз онда бес-алты деп…
— Енді…
Біз білгенде Қ-ның Ө, Ң, Ғ, Ұ деген қолдың саласындай туған інілері мен Ү, І атты көздің жауын алатын қарындастары бар еді. Осы бір отбасы өзімен-өзі болғалы еш жақсылық көрмеді, бағы жанбады. Өз үйінің төрінде отырып қыспаққа түсті, теперіш көрді. Бұлар да бір ел екен-ау деп оларды елеп-ескерген, санасқан ешкім болмады.
Тәубе десеңдерші осы күндеріңе. Тәубе! Баяғыдай қалаға кіргізбей қойса, қалаға кіре қалсаңдар, баққа маңайлатпай қуса қайтер едіңдер? Қызық-ей, осы қазақтар…